Etyka ekonomiiTekst

Autorzy:Daniel M. Hausman, Debra Satz, Michael S. McPherson
0
Recenzje
Przeczytaj fragment
Oznacz jako przeczytane
Jak czytać książkę po zakupie
Czcionka:Mniejsze АаWiększe Aa


Spis treści

Karta redakcyjna

Dedykacja

Biorąc etykę poważnie – wprowadzenie do polskiego wydania

Etyka ekonomii

Przedmowa do wydania trzeciego

Przedmowa do wydania drugiego

Podziękowania

Lista tłumaczy poszczególnych rozdziałów

Rozdział 1. Etyka i ekonomia?

1.1 Ekonomia i moralność – współczesne kontrowersje

1.2 Czym są pytania dotyczące moralności i jak można na nie odpowiadać?

1.3 Dlaczego filozofia moralności jest ważna dla ekonomii?

1.4 Struktura książki

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 2. Etyka w ekonomii dobrobytu

2.1 Wstrząsająca notatka służbowa

2.2 Osiem cech wyróżniających ekonomię dobrobytu

2.3 Ekonomiczne korzyści z eksportu zanieczyszczeń do krajów rozwijających się

2.4 Argumentacja w notatce służbowej Banku Światowego

2.5 Czy Bank Światowy powinien zachęcać do przenoszenia gałęzi przemysłu zanieczyszczających środowisko do krajów rozwijających się?

2.6 Bony edukacyjne

2.7 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 3. Etyka w ekonomii pozytywnej: dwa przykłady

3.1 Czy bezrobocie jest przymusowe?

3.2 Nakładające się pokolenia

3.3 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

CZĘŚĆ PIERWSZA. RACJONALNOŚĆ, MORALNOŚĆ I RYNKI

Rozdział 4. Racjonalność i teoria użyteczności

4.1 Sytuacja pewności i teoria użyteczności porządkowej

4.2 Teoria użyteczności oczekiwanej

4.3 Wątpliwości dotyczące teorii użyteczności

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 5. Racjonalność i moralność w ekonomii pozytywnej

5.1 Racjonalność a ekonomia pozytywna

5.2 Interes własny, racjonalność i moralność

5.3 Moralne niebezpieczeństwa ignorowania moralności

5.4 Wpływ norm moralnych na zachowania ekonomiczne

5.5 Jak normy wpływają na działania ludzi i co je podtrzymuje?

5.6 Wnioski: racjonalność, moralność i ekonomia pozytywna

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 6. Moralne granice rynków

6.1 Czy zasięg rynków jest ograniczony?

6.2 Cnoty rynku

6.3 Ograniczenia rynku

6.4 Moralność i rynki

6.5 Implikacje dla polityki: w jaki sposób politycy powinni reagować na rynki moralnie problematyczne?

6.6 Alternatywy dla rynku

6.7 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

CZĘŚĆ DRUGA. DOBROBYT I SKUTKI

Rozdział 7. Utylitaryzm, konsekwencjalizm i sprawiedliwość

7.1 Utylitaryzm – doprecyzowanie stanowiska

7.2 Międzyosobowe porównania dobrobytu

7.3 Uzasadnienie utylitaryzmu

7.4 Współczesny konsekwencjalizm

7.5 Czy utylitaryzm jest przekonujący?

7.6 Konsekwencjalizm i deontologizm

7.7 Wnioski: Czy ekonomiści powinni przyjąć utylitaryzm?

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 8. Dobrobyt

8.1 Teorie dobrobytu

8.2 Dobrobyt w ekonomii

8.3 Krytyka poglądu konstytutywnego: dobrobyt nie polega na zaspokajaniu preferencji

8.4 Konflikt preferencji a dobrobyt

8.5 Ocenianie preferencji

8.6 Nowa hedonistyczna ekonomia dobrobytu

8.7 Inne teorie dobrobytu

8.8 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 9. Ekonomia dobrobytu

9.1 Zaspokajanie preferencji, efektywność w sensie Pareta i równowaga w warunkach konkurencji

9.2 Efektywność w sensie Pareta; poprawa w sensie Pareta a życzliwość

 

9.3 W jaki sposób ekonomia dobrobytu zawęża zagadnienia normatywne

9.4 Analiza kosztów i korzyści

9.5 Zastrzeżenia do analizy kosztów i korzyści

9.6 Analiza kosztów i korzyści a funkcje dobrobytu społecznego

9.7 Wykorzystanie analizy kosztów i korzyści

9.8 Ekonomia dobrobytu

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

CZĘŚĆ TRZECIA. WOLNOŚĆ, PRAWA, RÓWNOŚĆ I SPRAWIEDLIWOŚĆ

Rozdział 10. Wolność, prawa i libertarianizm

10.1 Wolność

10.2 Co to są prawa?

10.3 Doniosłość praw

10.4 Uzasadnienie praw i wolności

10.5 Ważąc prawa, wolności i dobrobyt

10.6 Libertarianizm

10.7 Paternalizm libertariański

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 11. Równość i egalitaryzm

11.1 Co złego jest we współczesnych nierównościach dochodowych i majątkowych? Skutki i przyczyny nierówności

11.2 Co złego jest w samych nierównościach? Egalitaryzm „prosty” i priorytaryzm

11.3 Egalitarne cele

11.4 „Waluta” egalitarnej sprawiedliwości

11.5 Równość relacji międzyludzkich (relational equality) i równość statusu moralnego

11.6 Pomiar i znaczenie nierówności

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 12. Sprawiedliwość i kontraktarianizm

12.1 Idea umowy społecznej

12.2 Sprawiedliwość jako wzajemność: Rawlsa teoria sprawiedliwości

12.3 W jaki sposób zasady Rawlsa mogą nadawać kierunek polityce?

12.4 Inne teorie kontraktariańskie

12.5 Wyzwania dla kontratarianizmu

12.6 Wnioski: rozumowanie, odwołujące się do umowy społecznej, a ekonomia

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

CZĘŚĆ CZWARTA. MATEMATYKA MORALNOŚCI

Rozdział 13. Teoria wyboru społecznego

13.1 Funkcja dobrobytu społecznego i twierdzenie Arrowa

13.2 Interpretacja twierdzenia Arrowa

13.3 Teoria wyboru społecznego a filozofia moralności

13.4 Funkcja dobrobytu społecznego z porównaniami międzyosobowymi

13.5 Prawa, wolności i sprawiedliwość w teorii wyboru społecznego

13.6 Inne osiągnięcia teorii wyboru społecznego

13.7 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

Rozdział 14. Teoria gier

14.1 Czym jest gra?

14.2 Filozofia moralności a przykłady prostych gier

14.3 Kooperacja a sprawiedliwość

14.4 Paradoksy i trudności

14.5 Teoria przetargowa a umowa społeczna

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

CZĘŚĆ PIĄTA. WNIOSKI

Rozdział 15. Ekonomia i etyka w działaniu

15.1 Bezrobocie przymusowe i moralne punkty odniesienia

15.2 Nakładające się pokolenia

15.3 Czy transfery zanieczyszczeń i bony edukacyjne sprzyjają wzrostowi dobrobytu?

15.4 Wpływ możliwości i dóbr pierwotnych na handel zanieczyszczeniami i system bonów edukacyjnych

15.5 Utylitarystyczne podejście do transferu zanieczyszczeń i bonów edukacyjnych

15.6 Inne sposoby oceny bonów edukacyjnych i transferów zanieczyszczeń

15.7 Wnioski

Pytania do dyskusji

Rozdział 16. Ekonomia ręka w rękę z etyką

16.1 Opieka zdrowotna

16.2 Uber i gospodarka z pracą na żądanie

16.3 Ochrona środowiska i globalne ocieplenie

16.4 Wnioski

Propozycje dalszych lektur

Pytania do dyskusji

DODATEK: CO ETYKA MOŻE DAĆ EKONOMII?

D.1 Zastrzeżenie 1: Ekonomiści jako inżynierowie

D.2 Zastrzeżenie 2: Ekonomia pozytywna jest wolna od wartości – ujęcie standardowe

D.3 Zastrzeżenie 3: Kwestie normatywne nie podlegają racjonalnej ocenie

D.4 W odpowiedzi na ujęcie standardowe: w jaki sposób znajomość etyki wpływa na ekonomię pozytywną

D.5 Wnioski: etyka dla ekonomii

Pytania do dyskusji

Słownik

Bibliografia

Przypisy

Tytuł oryginalny: ECONOMIC ANALYSIS, MORAL PHILOSOPHY, AND PUBLIC POLICY

Projekt okładki: MICHAŁ DUŁAWA

Grafika na okładce: FILIP FALTA | Fotolia.com

Adiustacja i korekta: ARTUR FIGARSKI

Skład: ADAM DĄBROWSKI

© Copyright by Copernicus Center Press, 2017

© Daniel Hausman, Michael McPherson, and Debra Satz 2017

ISBN 978-83-7886-331-1

Wydanie I

Kraków 2017

Copernicus Center Press Sp. z o.o.

pl. Szczepański 8, 31-011 Kraków

tel./fax (+48 12) 430 63 00

e-mail: marketing@ccpress.pl Księgarnia internetowa: http://en.ccpress.pl

Konwersja: eLitera s.c.

Dla trzech osób, które wywarły największy wpływ

na nasze rozumienie ekonomii i etyki

Kennetha Arrowa

Johna Rawlsa

Amartyi Sena

Tomasz Kwarciński

BIORĄC ETYKĘ POWAŻNIE

– WPROWADZENIE DO POLSKIEGO WYDANIA

Czy zanieczyszczenia przemysłowe należy przesyłać do krajów rozwijających się? Czy powinniśmy wprowadzić bony edukacyjne? Czy należy pozwolić na handel narządami do przeszczepów? Kiedy wzrost nierówności przestaje być sprawiedliwy? W jaki sposób należy pomagać potrzebującym, wspierając ich materialnie czy finansowo? Czy zaspokojenie preferencji, które mieliśmy jako dzieci zwiększy teraźniejszy dobrobyt? Czy istnieje wymienność między dobrobytem, sprawiedliwością i efektywnością? Na czym polega paradoksalność liberalnej demokracji? Jak rozumieć „paternalizm libertariański”? Czy formułowanie teorii ekonomicznych, podobnie jak projektowanie mostów, jest niezależne od wartości? To jedynie kilka wybranych problemów, spośród mnogości zagadnień, które w książce Etyka ekonomii. Analiza ekonomiczna, filozofia moralności i polityka publiczna podejmują Daniel M. Hausman (filozof ekonomii), Michael S. McPherson (ekonomista) oraz Debra Satz (etyk).

Perspektywę analityczną zagadnień poruszanych w książce stanowią zarówno teorie ekonomiczne (np. teoria racjonalnego wyboru, teoria wyboru społecznego, ekonomia dobrobytu), jak i stanowiska filozoficzne oraz etyczne (np. liberalizm, utylitaryzm, deontologizm). Autorzy książki stawiają sobie bowiem trzy główne cele: (1) wykazanie, że dociekania etyczne są istotne dla ekonomii jako nauki, (2) zwrócenie uwagi na to, że etycy mogą w swoich analizach wykorzystywać narzędzia wypracowane przez ekonomistów oraz (3) uświadomienie czytelnikom za pomocą licznych przykładów, że etyka i ekonomia razem wzięte stanowią niezbędną podstawę decyzji podejmowanych w obszarze polityki gospodarczej.

 

Sposób prowadzonych analiz, wielość przywołanych przykładów oraz odwołania teoretyczne sprawiają, że książka jest skierowana do szerokiego grona odbiorców. Osoby, które zaczynają swoją przygodę z ekonomią lub filozofią z pewnością skorzystają z przystępnie omówionych przykładów i słowniczka terminologicznego, zamieszczonego na końcu książki. Studenci ekonomii, którzy mają poczucie, że w tradycyjnych uniwersyteckich kursach mikro- lub makroekonomii czegoś brakuje znajdą okazję do formułowania wielu krytycznych pytań w stosunku do swojej dyscypliny. Studenci filozofii, zastanawiający się nad przydatnością wiedzy, którą zgłębiają przekonają się jak istotne znaczenie etyka odgrywa zarówno na poziomie teorii ekonomii jak i praktyki gospodarczej. Wreszcie, specjaliści z takich dziedzin jak: ekonomia, polityka gospodarcza, filozofia społeczna, etyka, zarówno nauczyciele akademiccy, jak i praktycy, znajdą w tej pracy bardzo gruntowne analizy wybranych zagadnień oraz bogaty przegląd literatury przedmiotu. Wszyscy zaś (początkujący, studenci ekonomii lub filozofii, profesjonaliści, teoretycy i praktycy) przekonają się jak ważne jest przekraczanie granic między poszczególnymi dziedzinami wiedzy oraz jak wiele korzyści można odnieść współpracując i ucząc się od siebie nawzajem.

Tytuł niniejszego wprowadzenia nawiązuje do przeglądowego artykułu Taking Ethics Seriously: Economics and Contemporary Moral Philosophy, opublikowanego przez Hausmana i McPhersona w czasopiśmie „Journal of Economic Literature”, w lipcu 1993 roku. Artykuł ten, napisany na zaproszenie Johna Roemera, stanowił inspirację do przygotowania publikacji książkowej, której pierwsze wydanie nosiło tytuł Economic Analysis and Moral Philosophy (1996), a fraza Public Policy, została dodana w trakcie pracy nad drugim wydaniem (2006). Po dziesięciu latach od publikacji drugiego wydania Autorzy ponownie podjęli trud aktualizacji książki. Do zainteresowanych badaniami z pogranicza filozofii i ekonomii, Hausmana i McPhersona, współzałożycieli prestiżowego „Economics and Philosophy”, dołączyła Debra Satz, profesor filozofii na Stanford University, zajmująca się m.in. problematyką moralnych granic ryku.

Jak twierdzą sami Autorzy, przygotowanie obecnego, trzeciego wydania miało na celu aktualizację analiz, zwłaszcza w kontekście kryzysu finansowego z lat 2007-2009, zwrócenie uwagi na takie kwestie jak problem nierówności społecznych i ekonomicznych oraz nowe trendy w gospodarce, wypełnienie niektórych luk w zagadnieniach poruszonych w poprzednich wydaniach, a także uwzględnienie rozwoju wiedzy ekonomicznej i etycznej. W książce znajdziemy więc dyskusje na temat kryzysu ekonomicznego oraz analizy przykładów działalności takich firm jak Uber. Ponadto, literatura przedmiotu została rozszerzona o najnowsze prace obejmując m.in. opublikowane w ostatnich latach książki Piketty’ego (2015), Sandela (2013), Wighta (2015).

Właśnie to, trzecie, uzupełnione i poszerzone, wydanie książki Hausmana, McPhersona i Satz, opublikowane przez Cambridge University Press w 2017 roku jest podstawą polskiego przekładu. Można wskazać przynajmniej trzy powody, dla których zdecydowano się na tłumaczenie tej pracy. Po pierwsze, jest to obecnie najlepsza na świcie książka analizująca problematykę z pogranicza ekonomii i filozofii (w szczególności etyki). Po drugie, obserwujemy w Polsce rosnące zainteresowanie filozofią ekonomii, czego dowodem jest działalność Polskiej Sieci Filozofii Ekonomii. Po trzecie, brak jest na polskim rynku literatury podejmującej, w sposób kompleksowy i przystępny, zagadnień dotyczących relacji zachodzących między ekonomią a etyką.

Jak można zauważyć, czytając przedmowy do wydania drugiego i trzeciego oraz podziękowania, książka była szeroko konsultowana zarówno przez Autorów, jak i wydawcę (tylko ostatnie wydanie było oceniane przez siedmiu recenzentów, ogółem kilkudziesięciu specjalistów z różnych dziedzin ekonomii i filozofii przekazało Autorom swoje sugestie). Nie może więc dziwić fakt, że polski przekład nie jest dziełem pojedynczego tłumacza lecz efektem pracy interdyscyplinarnego zespołu. W zespole tym znaleźli się specjaliści z takich dziedzin, jak: makroekonomia (Jakub Janus, Krystian Mucha), mikroekonomia (Adrian Solek), teoria ekonomii (Anna Zachorowska-Mazurkiewicz), teoria prawa, metodologia ekonomii (Marcin Gorazda), filozofia społeczna (Rafał Paweł Wierzchosławski), filozofia ekonomii i etyka (Tomasz Kwarciński). Podziękowania za trud włożony w opracowanie tego tłumaczenia należą się wszystkim członkom zespołu oraz osobom, które dodatkowo czytały i konsultowały robocze wersje przekładu, są to: Katarzyna Kwarcińska, Łukasz Bartkowicz, Rafał Bill oraz Ryszard Kowalski.

W przedmowie do niniejszego wydania Autorzy wyrazili nadzieję, że „praca ta zainspiruje większą liczbę ekonomistów i filozofów do tego by uczyli się od siebie nawzajem”. Wydaje się, że przygotowując ten przekład dowiedliśmy, iż taka współpraca jest możliwa i potrzebna. Książka jest rekomendowana przez Polską Sieć Filozofii Ekonomii (www.filozofia-ekonomii.pl).

ETYKA EKONOMII

ANALIZA EKONOMICZNA,

FILOZOFIA MORALNOŚCI

I POLITYKA PUBLICZNA

Sformułowane w książce argumenty i licznie przywołane przykłady, dotyczące polityki gospodarczej pokazują w jaki sposób znajomość filozofii moralności może wspierać analizę ekonomiczną, jakie korzyści filozofia moralności może odnieść ze stosowania narzędzi analitycznych, wypracowanych przez ekonomistów oraz w jaki sposób analiza ekonomiczna i filozofia moralności wspólnie mogą być pomocne przy realizacji polityki publicznej. W części I książki analizowana jest idea racjonalności i jej związki z etyką. Twierdzi się, że większość ekonomistów, broniąc formalnego modelu racjonalności w sposób domyślny aplikuje kontrowersyjne zasady moralne. Część II dotyczy natury dobrobytu i kwestii jego pomiaru, utylitaryzmu oraz analizy kosztów i korzyści. W części III omawiane są zagadnienia praw, wolności, równości i sprawiedliwości – są to kategorie moralne istotne dla oceny programów gospodarczych, odgrywają one jednak niewielką rolę w konwencjonalnej ekonomii dobrobytu. Część IV poświęcona jest analizie zagadnień z teorii wyboru społecznego oraz teorii gier, które są istotne w procesie podejmowania decyzji moralnych. Każdy rozdział zawiera propozycje dalszych lektur oraz pytania do dyskusji.

Daniel M. Hausman jest profesorem filozofii na University of Wisconsin-Madison, założycielem czasopisma „Economics and Philosophy” (razem z Michaelem McPhersonem). Prowadzone przez niego badania naukowe koncentrują się na zagadnieniach epistemologicznych, metafizycznych i etycznych, dotyczących związku między ekonomią a filozofią. Jest autorem książek: Capital, Profits, and Prices (1981), The Inexact and Separate Science of Economics (1992), Causal Asymmetries (1998), Preference, Value, Choice, and Welfare (2012), oraz Valuing Health: Well-Being, Freedom, and Suffering (2015).

Michael S. McPherson jest prezesem Spencer Foundation i byłym prezesem Macalester College, współzałożycielem czasopisma „Economics and Philosophy” (wraz z Danielem Hausmanem). Interesuje się problematyką z pogranicza ekonomii i filozofii. Jest współautorem sześciu książek dotyczących polityki w zakresie szkolnictwa wyższego oraz związanej z tym problematyki ekonomicznej, są to m.in.: Lesson Plan: An Agenda for Change in American Higher Education (2016), Crossing the Finish Line: Completing College in America’s Public Universities (2009), i The Student Aid Game: Meeting Need and Rewarding Talent in American Higher Education (1998).

Debra Satz jest profesorem filozofii i etyki na Stanford University, gdzie pełni również funkcję dziekana wydziału humanistycznego. Jej zainteresowania naukowe obejmują problematykę moralnych granic rynku, natury równości oraz granic między tym, co publiczne a tym co, prywatne. Jest autorką książki Why Some Things Should Not Be for Sale: The Moral Limits of Markets (2010) i współredaktorką prac: Toward a Humanist Justice: The Political Philosophy of Susan Moller Okin (2009) i Occupy the Future (2013), ponadto opublikowała szereg artykułów.

PRZEDMOWA DO WYDANIA TRZECIEGO

Idee głoszone przez ekonomistów oraz myślicieli politycznych, bez względu na to, czy są słuszne, czy błędne, mają większą siłę, niż się powszechnie przypuszcza. W rzeczywistości to one właśnie rządzą światem. Praktycy, przekonani, że nie podlegają żadnym wpływom intelektualnym, są zazwyczaj niewolnikami jakiegoś dawno zmarłego ekonomisty.

John Maynard Keynes (2003: 350)

Podejmując się przygotowania trzeciego wydania książki Dan Hausman i Michael McPherson, autorzy dwóch poprzednich wydań, postawili przed sobą szereg zadań: zaktualizowanie analiz (zwłaszcza w kontekście kryzysu finansowego z lat 2007–2009), zajęcie się kwestiami, które pojawiły się w ostatnich dziesięciu latach od publikacji poprzedniego wydania, takich jak rosnące nierówności społeczne i ekonomiczne, wypełnienie niektórych luk w zagadnieniach podjętych poprzednio, a także uwzględnienie rozwoju, który dokonał się w etyce oraz istotnych dziedzinach ekonomii. Są to ambitne cele, gdyż wchodząca w grę literatura jest ogromna, a dobór materiałów do dyskusji i synteza wniosków stanowią trudne wyzwania. Aby pomóc w realizacji tych zadań Hausman i McPherson zaprosili do współpracy Debrę Satz jako trzeciego współautora i niniejsze, trzecie wydanie jest wynikiem naszej trójstronnej współpracy. Była to dla nas wszystkich niezwykle satysfakcjonująca praca, przy której wiele wspólnie się nauczyliśmy. Mamy nadzieję, że nasze wysiłki okażą się również satysfakcjonujące dla naszych czytelników.

Chociaż niektóre fragmenty z drugiego wydania zostały z niewielkimi zmianami przeniesione do trzeciego wydania, książka została gruntownie przeredagowana z uwzględnieniem nowych treści. Jedną z nieprzyjemnych konsekwencji tego faktu jest to, że książka zwiększyła swoją objętość, a obszerniejsze książki zwykle są droższe, bardziej onieśmielające i jest mniej prawdopodobne, że znajdą czytelników. Uważamy jednak, że nowe treści są zarówno ważne i aktualne, jak i interesujące (przynajmniej dla nas). Mamy nadzieję, że praca ta zainspiruje większą liczbę ekonomistów i filozofów do tego by uczyli się od siebie nawzajem.

Mamy też nadzieję, że zaintrygowanie i zachwyt czytelników wywołany tą książką zrekompensuje im z naddatkiem większą inwestycję czasu i pieniędzy, której wymaga to wydanie. Jedną z najbardziej oczywistych różnic między obecnym i poprzednim wydaniem jest uzupełnienie rozdziałów o pytania do dyskusji oraz dodanie nowego rozdziału dotyczącego moralnych granic rynków.

Wiele się zmieniło od czasu pierwszego wydania tej książki w 1996 roku. Pod koniec lat dziewięćdziesiątych nastała atmosfera naiwnego optymizmu: Związek Radziecki został rozwiązany; wiele osób postrzegało demokrację jako zjawisko nieuchronnie się rozprzestrzeniające; okazało się również, że ekonomiści w dużym stopniu okiełznali cykl koniunkturalny. Nie brakowało trudnych zagadnień, dotyczących realizacji programów gospodarczych, do których zarówno ekonomia, jak i etyka mogły wnieść swój wkład, ale zadanie polegało bardziej na budowaniu w oparciu o minione osiągnięcia, niż na zapobieganiu katastrofie. Obecnie sytuacja jest zarazem lepsza i gorsza. W świetle wielu mierników na świecie dokonuje się postęp: wzrasta oczekiwana długość życia, a Organizacja Narodów Zjednoczonych szacuje, że liczba osób żyjących w skrajnym ubóstwie na całym świecie zmniejszyła się o 50%, z 1,9 miliarda osób żyjących za mniej niż 1,25 USD dziennie w 1990 roku do 836 milionów w 2015 roku. W tym samym czasie rosną jednak nierówności zarówno w krajach biednych, jak i bogatych; ryzyko dla systemu finansowego stało się wyraźnie widoczne w 2008 roku; demokracja pozostaje jedynie dążeniem milionów ludzi na całym świecie; zagrożone jest międzynarodowe bezpieczeństwo; a problemy związane ze zmianą klimatu stają się co roku poważniejsze.

Zmagamy się ze złożonymi problemami. Książka nie oferuje na nie prostych odpowiedzi. Stanowi ona wyraz naszej wiary w skuteczność rygorystycznego i otwartego myślenia, które opiera się zarówno na narzędziach i modelach rozwijanych przez ekonomistów, jak i na pojęciowych rozróżnieniach i teoriach filozofów moralności.

Pracując na pograniczu ekonomii i filozofii, decydenci polityczni mogą mieć nadzieję na postęp w rozwiązywaniu problemów, stojących przed poszczególnymi narodami i światem jako całością. Dzięki temu, że uczynimy etykę bardziej dostępną dla ekonomistów, a narzędzia i metody ekonomiczne staną się bardziej przystępne dla filozofów moralności, mamy nadzieję zachęcić obie strony do współpracy w zakresie rozwiązywania ważnych problemów społecznych.