Biblioterapia i bajkoterapia

Tekst
Rola literatury w procesie zmiany rozumienia świata społecznego i siebie
0
Recenzje
Przeczytaj fragment
Oznacz jako przeczytane
Jak czytać książkę po zakupie
Cytaty 1

przyjemności, wzbudzenie dobrego nastroju. Wreszcie funkcja substytutywna – podkreśla ona rolę kompensacyjną, którą przybierają postacie książkowe w relacji z odbiorcą. Literatura pełni rolę zastępczą, kompensacyjną, często obronną wobec zagrożenia frustracją, stymuluje marzenia na jawie, pozwala odroczyć gratyfikacje poprzez utożsamianie się z wybranym bohaterem. Funkcję substytutywną można także zaobserwować w snobistycznym dodawaniu sobie prestiżu przez fakt posiadania książek. Funkcja terapeutyczna literatury przez wiele lat była przedmiotem dyskusji z powodu braku jednoznacznych wyników badań naukowych co do rezultatów jej stosowania. Dlatego wielu badaczy pomijało tę funkcję w swoich rozważaniach, jak wspomniany wyżej S. Siekierski. Dzisiaj, w świetle wcześniejszych rozważań dotyczących roli narracji zewnętrznych w oddziaływaniu na strukturę „Ja”, literatura nabiera nowego znaczenia. Dostarcza ona różnych treści, zawiera doświadczenie, wiedzę jej autorów, niezwykłą wyobraźnię i wyzwala przeżycia emocjonalne, a tym samym sprzyja konstruowaniu własnej wiedzy i samowiedzy; pomaga w budowaniu reprezentacji poznawczej świata i siebie. Jej wpływ jest istotny przede wszystkim dlatego, że literatura jest wyjątkowym rodzajem sztuki. Jej walory estetyczne, etyczne czy filozoficzne potęgują siłę wpływu. Opowiadania są matrycą, jak mówił Jerome F. Bruner, dla rozumienia i interpretacji wydarzeń dotyczących jednostki i świata społecznego. Każdy kreuje siebie, tworzy historię swojego życia, w czym wielki udział ma nie tylko osobiste doświadczenie, ale i doświadczenie innych. Aldous Huxley pierwszy podkreślał znaczenie indywidualnego rozumienia zdarzeń. Pisał, że ważne jest nie tyle samo wydarzenie, ile jego interpretacja[7]. Jak już wspomniano wcześniej, narracja zewnętrzna, czyli wielkie i małe narracje, zawiera wzory do interpretacji. Narracja zewnętrzna stymuluje kreację „Ja” poprzez danie wzorca dla jej konstruowania. Posługując się wcześniej użytym przykładem – jest jak projekt urbanistyczny dla budowanego budynku, określa jego kształt. Narracja zewnętrzna pełni dwie wzajemnie powiązane funkcje w procesie kreacji „Ja”, a mianowicie dostarcza: – zróżnicowanych wzorów osobowych, – zróżnicowanych wzorów dla interpretacji.

0renaur